Iran Currency Devaluation; Parliament Approves Remove Four Zeros From Rial | ઈરાન ચલણમાંથી 0000 દૂર કરશે, 10000 હવે 1 રિયાલ થશે: મોંઘવારીના કારણે આ પગલું ભરવામાં આવ્યું, હવે 1 ડોલર= 11 લાખ 50 હજાર રિયાલ
તેહરાન2 કલાક પેહલા
- કૉપી લિંક
ઈરાન તેના ચલણમાંથી ચાર શૂન્ય દૂર કરી રહ્યું છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, 10,000 રિયાલ ફક્ત એક રિયાલ બરાબર થશે. સંસદે આ પગલાને મંજૂરી આપી છે. આ પગલું વધતા ફુગાવાને કારણે છે, જેના કારણે રિયાલનું મૂલ્ય નોંધપાત્ર રીતે ઘટી ગયું છે.
હાલમાં, મુક્ત બજારમાં ડોલર સામે ઈરાની રિયાલ આશરે 1,150,000 રિયાલ સુધી પહોંચી ગયું છે. આ દરખાસ્ત ઘણા વર્ષોથી કાર્યરત છે. આ દરમિયાન 1 ભારતીય રૂપિયો 456 રિયાલની સમકક્ષ છે.
સંસદીય આર્થિક સમિતિના વડા શમસોલ્દીન હુસૈને સરકારી ટીવીને જણાવ્યું:
ચલણનું નામ રિયાલ રહેશે, અને આ ફેરફાર રાતોરાત થશે નહીં. કેન્દ્રીય બેંક પાસે તેને લાગુ કરવા માટે બે વર્ષનો સમય હશે. ત્યારબાદ ત્રણ વર્ષનો સમયગાળો આવશે જેમાં જૂની અને નવી બંને ચલણોનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.
1 રિયાલનો સિક્કો.
રિયાલમાં ફેરફારની અસર
- વ્યવહારોમાં સરળતા: ચાર શૂન્ય દૂર કરવાથી રિયાલ એકમ નાનું થશે. ઉદાહરણ તરીકે, જો હાલમાં કોઈ વસ્તુ ખરીદવા માટે 1,000,000 રિયાલનો ખર્ચ થાય છે, તો સુધારા પછી તે જ વસ્તુની કિંમત 100 રિયાલ થશે.
- મનોવૈજ્ઞાનિક અસર: ઓછી સંખ્યા લોકોને ચલણનું મૂલ્ય સમજવામાં સરળતા લાવી શકે છે, જે તેમની ખરીદી અને નાણાકીય આયોજનને સરળ બનાવી શકે છે. જોકે, આ ફક્ત એક મનોવૈજ્ઞાનિક અસર છે.
- ફુગાવા પર સીધી અસર નહીં: આ સુધારા ફક્ત ચલણના એકમોમાં ફેરફાર કરે છે, તેના વાસ્તવિક મૂલ્યમાં નહીં. જો ફુગાવાને નિયંત્રિત કરવામાં નહીં આવે, તો રિયાલ મૂલ્ય ગુમાવતું રહેશે.
- બેંકિંગ અને ડિજિટલ ચુકવણીમાં સુવિધા: કમ્પ્યુટર અને મોબાઇલ એપ્લિકેશન્સમાં મોટી સંખ્યામાં કારણે થતી જટિલતાઓ ઓછી થશે.
ઈરાનમાં ફુગાવાનો દર 35% થી વધુ છે.
ઈરાનનો વેપાર અને વિશ્વ સાથેના સંબંધો વણસેલા છે
1979ની ઇસ્લામિક ક્રાંતિ પછી ઈરાનની અર્થવ્યવસ્થાએ અનેક પડકારોનો સામનો કરવો પડ્યો છે. ફુગાવો સતત વધી રહ્યો છે, જેનું મુખ્ય કારણ ઉચ્ચ આયાત અને ઓછી નિકાસ છે.
આના કારણે રિયાલના મૂલ્યમાં સતત ઘટાડો થયો. 2023માં પરિસ્થિતિ એટલી વણસી ગઈ કે ફુગાવો રિયાલના અવમૂલ્યનને પણ વટાવી ગયો. અવમૂલ્યન દેશના ચલણને નબળું પાડે છે, જેના કારણે વિદેશી ખરીદદારો માટે તેના ઉત્પાદનો સસ્તા બને છે અને નિકાસ માંગમાં વધારો થાય છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધોએ વિદેશી ચલણની અછતને વધારી દીધી. ઈરાનનો વેપાર અને વિશ્વ સાથેના સંબંધો તણાવપૂર્ણ રહ્યા. રાજકીય એકલતાએ અર્થતંત્રને વધુ નબળું પાડ્યું, જેના કારણે રિયાલનું મૂલ્ય વધુ ઘટ્યું.
અમેરિકાએ પ્રતિબંધો લગાવ્યા છે
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે તેના પરમાણુ કાર્યક્રમો અને સુરક્ષા ચિંતાઓને લઈને ઈરાન પર અનેક પ્રતિબંધો લાદ્યા છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે ઈરાન સામે “મહત્તમ દબાણ” નીતિ અપનાવી, તેલ નિકાસ, બેંકિંગ અને શિપિંગ પર ગંભીર પ્રતિબંધો લાદ્યા, અને ઈરાની તેલ ખરીદતી કંપનીઓને દંડ ફટકાર્યો.
યુએન પ્રતિબંધોએ ઈરાનના શસ્ત્ર કાર્યક્રમો પર ઓક્ટોબર 2025 સુધી વધુ નિયંત્રણો લંબાવ્યા. આ પ્રતિબંધોએ વિદેશી બેંકિંગ વ્યવહારોને મુશ્કેલ બનાવ્યા છે, ડોલર અને યુરો જેવા વિદેશી ચલણોનું અવમૂલ્યન કર્યું છે, આયાતને વધુ મોંઘી અને મર્યાદિત બનાવી છે, અને રોકાણ અને વેપારને અસર કરી છે.
