Trumps Greenland Idea; Nobel Complaint to Norway PM
વોશિંગ્ટન ડીસી4 કલાક પેહલા
- કૉપી લિંક
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે નોર્વેના વડાપ્રધાન જોનાસ ગાહર સ્ટોરેને એક પત્ર લખ્યો છે, જેમાં નોબેલ ન મળવાની ફરિયાદ કરવામાં આવી છે.
પોલિટિકોના રિપોર્ટ અનુસાર, ટ્રમ્પે પત્રમાં ફરિયાદના સ્વરમાં લખ્યું છે કે 8 યુદ્ધો રોકાવ્યા હોવા છતાં તેમને નોબેલથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા નથી. તેમણે લખ્યું કે હવે તેઓ ફક્ત શાંતિ વિશે વિચારી રહ્યા નથી. શાંતિ જરૂરી છે, પરંતુ હવે તેઓ એ પણ વિચારશે કે અમેરિકાના હિતમાં શું યોગ્ય છે.
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું છે કે ગ્રીનલેન્ડ પર કબજો કરવાની તેમની કોશિશનું એક કારણ એ પણ છે કે તેમને નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર મળ્યો નથી. ટ્રમ્પ અનુસાર, નોબેલ પુરસ્કાર ન મળવો તેમના નિર્ણયને પ્રભાવિત કરી રહ્યો છે.
જોનાસ ગાહરે સ્થાનિક અખબાર આફ્ટેનપોસ્ટેનને જણાવ્યું કે તેમને ટ્રમ્પનો આ સંદેશ મળ્યો છે. તેમણે કહ્યું કે આ જવાબ તે સંદેશ પછી આવ્યો. જે તેમણે અને ફિનલેન્ડના રાષ્ટ્રપતિ એલેક્ઝાન્ડર સ્ટબે મળીને ટ્રમ્પને મોકલ્યો હતો. આ સંદેશ યુરોપિયન દેશો પર અમેરિકી ટેરિફ વધારવાના નિર્ણયના વિરોધમાં મોકલવામાં આવ્યો હતો.
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એપ્રિલ 2025માં વ્હાઇટ હાઉસમાં નોર્વેના વડાપ્રધાન જોનાસ ગાહર સ્ટોરે સાથે દ્વિપક્ષીય બેઠક કરી હતી.
ટ્રમ્પ બોલ્યા- ગ્રીનલેન્ડ પર અમારું સંપૂર્ણ નિયંત્રણ ન થાય ત્યાં સુધી દુનિયા સુરક્ષિત નથી
રિપોર્ટ અનુસાર, ટ્રમ્પે પત્રમાં કહ્યું કે ડેનમાર્ક ગ્રીનલેન્ડનું રક્ષણ રશિયા કે ચીનથી કરી શકતું નથી અને તેમ છતાં તેમની પાસે માલિકીનો અધિકાર શા માટે છે? આ સંબંધિત કોઈ લેખિત દસ્તાવેજ નથી. બસ એટલું જ છે કે સેંકડો વર્ષો પહેલા એક બોટ ત્યાં ઉતરી હતી.
તેમણે કહ્યું, ‘મેં નાટોની સ્થાપના પછી કોઈપણ વ્યક્તિની સરખામણીમાં નાટો માટે વધુ કામ કર્યું છે. જ્યાં સુધી ગ્રીનલેન્ડ પર અમારું સંપૂર્ણ નિયંત્રણ નહીં હોય, ત્યાં સુધી દુનિયા સુરક્ષિત નથી.’
ટ્રમ્પ બોલ્યા- NATOએ અમારી મદદ કરવી જોઈએ
તેમણે આગળ કહ્યું કે જો અમેરિકાએ ગ્રીનલેન્ડ ન લીધું, તો રશિયા કે ચીન તેને લઈ લેશે અને તેઓ આવું ક્યારેય થવા દેશે નહીં. ટ્રમ્પનું કહેવું છે કે NATOએ આ મામલે આગળ આવવું જોઈએ અને અમેરિકાને ગ્રીનલેન્ડ અપાવવામાં મદદ કરવી જોઈએ.
તેમણે દાવો કર્યો કે ગ્રીનલેન્ડ અમેરિકાના હાથમાં હોવાથી NATO વધુ મજબૂત અને પ્રભાવી બનશે.
ટ્રમ્પને માંગવા છતાં નોબેલ પીસ પ્રાઈઝ મળ્યું ન હતું
ટ્રમ્પ હંમેશા નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર લેવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરતા રહ્યા છે. ટ્રમ્પે સૌથી પહેલા નોબેલ લેવાની ઈચ્છા ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચે મે 2025માં થયેલા સંઘર્ષને રોકવાના દાવા સાથે વ્યક્ત કરી હતી.
તેમણે કહ્યું હતું કે તેમના કારણે ન્યુક્લિયર દેશો વચ્ચે યુદ્ધની સ્થિતિ ટળી. પાકિસ્તાને ટ્રમ્પનો આભાર માનતા તેમને નોબેલ માટે નોમિનેટ પણ કર્યા હતા. જોકે, ભારત હંમેશા ટ્રમ્પના આ દાવાને નકારતું આવ્યું છે.
ઓક્ટોબર 2025માં વેનેઝુએલાના નેતા મારિયા મચાડોને નોબેલ શાંતિ પુરસ્કારથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા. તેમને ‘વેનેઝુએલાના લોકોના લોકતાંત્રિક અધિકારો માટેના તેમના પ્રયાસો અને તાનાશાહી સામે શાંતિપૂર્ણ લડાઈ’ માટે આ સન્માન મળ્યું હતું. જ્યારે આ મચાડોને મળ્યો ત્યારે ટ્રમ્પે નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી.
તેમણે કહ્યું હતું કે જિમી કાર્ટર પછી તેઓ પહેલા રાષ્ટ્રપતિ છે જેમણે કોઈ નવું યુદ્ધ શરૂ કર્યું નથી.
માચાડોએ પોતાનો નોબેલ ટ્રમ્પને સોંપ્યો
માચાડોએ તાજેતરમાં પોતાના નોબેલ શાંતિ પુરસ્કારનો મેડલ ટ્રમ્પને ભેટ આપ્યો હતો. ટ્રમ્પે ગુરુવારે વ્હાઇટ હાઉસમાં વેનેઝુએલાના વિપક્ષી નેતા મારિયા કોરિના મચાડો સાથે મુલાકાત કરી.
વેનેઝુએલાના રાષ્ટ્રપતિ નિકોલસ માદુરોને અપહરણ કર્યા પછી આ તેમની કોઈપણ વેનેઝુએલાના નેતા સાથેની પ્રથમ રૂબરૂ મુલાકાત હતી.
મુલાકાત બાદ માચાડોએ કહ્યું, ‘મને લાગે છે કે આજે આપણે વેનેઝુએલાવાસીઓ માટે એક ઐતિહાસિક દિવસ છે. આપણે ટ્રમ્પ પર ભરોસો કરી રહ્યા છીએ.’
મારિયાએ ટ્રમ્પને પોતાનો નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર આપ્યો. આના પર લખ્યું હતું કે ટ્રમ્પને વેનેઝુએલાના લોકો તરફથી આ ભેટ આપવામાં આવી રહી છે. ટ્રમ્પે વેનેઝુએલાની આઝાદી માટે જે કર્યું તેને વેનેઝુએલાના લોકો ક્યારેય નહીં ભૂલે.
ફોટો દ્વારા ગ્રીનલેન્ડને અમેરિકાએ ચેતવણી આપી હતી
વ્હાઇટ હાઉસમાં 14 જાન્યુઆરીએ અમેરિકી વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયો અને ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સ સાથે ડેનમાર્કના વિદેશ મંત્રી લાર્સ લોક્કે રાસમુસેન અને ગ્રીનલેન્ડના વિદેશ મંત્રી વિવિયન મોટ્ઝફેલ્ટે બેઠક કરી હતી. આ બેઠકમાં કોઈ મોટો કરાર થયો ન હતો.
બેઠક પછી, વ્હાઇટ હાઉસે સોશિયલ મીડિયા પર એક તસવીર શેર કરી, જેમાં ગ્રીનલેન્ડ પર અમેરિકી નિયંત્રણને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું હતું. તસવીરમાં રસ્તા પર ગ્રીનલેન્ડનો ધ્વજ લગાવેલી બે સ્લેજ દેખાઈ રહી છે.
એક રસ્તો વ્હાઇટ હાઉસ અને અમેરિકી ધ્વજ તરફ જાય છે, જ્યારે બીજો રસ્તો અંધકાર અને વીજળી તરફ જાય છે. જ્યાં ચીન અને રશિયાનો ધ્વજ લગાવેલો છે. તસવીર સાથે કેપ્શન લખેલું છે, “ગ્રીનલેન્ડ, તમે કઈ તરફ જશો?”
તસવીર દ્વારા ટ્રમ્પ ગ્રીનલેન્ડ પર દબાણ લાવવા માગે છે કે જો તે ચીન-રશિયા તરફ જશે તો પરિણામ ખરાબ આવી શકે છે. જ્યારે અમેરિકા તરફ આવવાથી શાંતિ રહેશે.
તસવીર વ્હાઇટ હાઉસે પોતાના સોશિયલ મીડિયા પર પોસ્ટ કરી.
ટ્રમ્પે 8 યુરોપિયન દેશો પર 10% ટેરિફ લગાવ્યો
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે યુરોપના 8 દેશો પર 10% ટેરિફ લગાવી દીધો છે. આ દેશો ગ્રીનલેન્ડ પર અમેરિકાના કબજાની ધમકીનો વિરોધ કરી રહ્યા હતા.
ટ્રમ્પે શનિવારે સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટમાં કહ્યું કે ડેનમાર્ક, નોર્વે, સ્વીડન, ફ્રાન્સ, જર્મની, યુનાઇટેડ કિંગડમ, નેધરલેન્ડ અને ફિનલેન્ડ ટેરિફના દાયરામાં આવશે. આના પર 1 ફેબ્રુઆરીથી ટેરિફ લાગુ પડશે.
તેમણે ચેતવણી આપી કે જો ગ્રીનલેન્ડને લઈને અમેરિકા સાથે કોઈ સમજૂતી નહીં થાય, તો 1 જૂનથી આ ટેરિફ વધારીને 25% કરી દેવામાં આવશે. આ પહેલા ટ્રમ્પે શુક્રવારે વ્હાઇટ હાઉસમાં એક બેઠક દરમિયાન આ દેશો પર ટેરિફ લગાવવાની ધમકી આપી હતી.
રિપોર્ટ- યુરોપિયન દેશોને NATO છોડવા માટે મજબૂર કરી રહ્યા છે ટ્રમ્પ
ડેઇલી મેલના એક રિપોર્ટ અનુસાર, જો અમેરિકા ગ્રીનલેન્ડ પર હુમલો કરશે તો તેનાથી NATO માટે ગંભીર સંકટ ઊભું થઈ શકે છે. સાથે જ યુરોપિયન નેતાઓ સાથે સીધો સંઘર્ષ થઈ શકે છે, જેનાથી NATO ગઠબંધન તૂટવાની અણી પર પહોંચી શકે છે.
ગ્રીનલેન્ડ પર કબજો કરીને યુરોપિયન દેશોને NATO છોડવા માટે મજબૂર કરી શકાય છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે જો ટ્રમ્પ નાટોને ખતમ કરવા માગે છે, તો આ કદાચ સૌથી સરળ રીત હોઈ શકે છે.’
ટ્રમ્પ NATOને શા માટે નબળું પાડવા અથવા તોડવા માગે છે?
મીડિયા રિપોર્ટ અનુસાર, ટ્રમ્પ લાંબા સમયથી NATOને અયોગ્ય માને છે. તેમનું માનવું છે કે અમેરિકા તેમાં સૌથી વધુ પૈસા અને સંસાધનો ખર્ચે છે, જ્યારે યુરોપિયન દેશો તેમના GDPના 2% સંરક્ષણ પર ખર્ચ કરવાના લક્ષ્યને પૂર્ણ કરતા નથી.
પ્રથમ કાર્યકાળમાં તેમણે NATO સહયોગીઓ પાસેથી ચુકવણી વધારવાની માગ કરી અને કહ્યું કે જો તેઓ નહીં માને તો અમેરિકા તેમનું રક્ષણ નહીં કરે. 2024ની ચૂંટણી પ્રચારમાં ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેઓ રશિયાને તે NATO સભ્યો પર જે ઇચ્છે તે કરવાની મંજૂરી આપશે જેઓ પૂરતો ખર્ચ કરતા નથી.
ટ્રમ્પનો હેતુ “અમેરિકા ફર્સ્ટ” નીતિને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે. જેમાં તેઓ અમેરિકી કરદાતાઓના પૈસાને વિદેશી સુરક્ષા પર ઓછો ખર્ચ કરવા માગે છે. સાથે જ યુરોપને પોતાની સુરક્ષા જાતે કરવા માટે મજબૂર કરવા માગે છે.
કેટલાક વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પ NATOને નબળું પાડીને રશિયા સાથે સારા સંબંધો બાંધવા માગે છે. ટ્રમ્પના પૂર્વ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર જ્હોન બોલ્ટને કહ્યું હતું કે તેઓ NATO માંથી અમેરિકાને બહાર કાઢવાનો પ્રયાસ કરશે. તેઓ તેને જૂનું અને અમેરિકા માટે બોજ માને છે.
જોકે, ઘણા નિષ્ણાતો ચેતવણી આપે છે કે આનાથી અમેરિકા અલગ-થલગ પડી શકે છે. યુરોપ રશિયાના પ્રભાવ હેઠળ આવી શકે છે અને વૈશ્વિક સુરક્ષા નબળી પડી શકે છે.
ગ્રીનલેન્ડ શા માટે આટલું ખાસ…
- ખાસ ભૌગોલિક સ્થિતિ: ગ્રીનલેન્ડની ભૌગોલિક સ્થિતિ ખૂબ જ ખાસ છે. તે ઉત્તર અમેરિકા અને યુરોપની વચ્ચે, એટલે કે એટલાન્ટિક મહાસાગરની બરાબર મધ્યમાં આવેલું છે. આ જ કારણોસર તેને મિડ-એટલાન્ટિક ક્ષેત્રમાં એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સ્થાન માનવામાં આવે છે.
- વ્યૂહાત્મક લશ્કરી મહત્વ: ગ્રીનલેન્ડ યુરોપ અને રશિયા વચ્ચે લશ્કરી અને મિસાઈલ દેખરેખ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. અહીં અમેરિકાનો થુલે એર બેઝ પહેલેથી જ છે, જે મિસાઈલ ચેતવણી અને રશિયન/ચીની ગતિવિધિઓ પર નજર રાખવા માટે જરૂરી છે.
- ચીન અને રશિયા પર નજર: આર્કટિક ક્ષેત્રમાં રશિયા અને ચીનની ગતિવિધિઓ વધી રહી છે. ગ્રીનલેન્ડ પર પ્રભાવ હોવાથી અમેરિકા આ વિસ્તારમાં પોતાની ભૌગોલિક-રાજકીય પકડ મજબૂત રાખવા માગે છે.
- કુદરતી સંસાધનો: ગ્રીનલેન્ડમાં દુર્લભ ખનિજો, તેલ, ગેસ અને રેર અર્થ એલિમેન્ટ્સના મોટા ભંડાર હોવાનું મનાય છે, જેનું ભવિષ્યમાં આર્થિક અને તકનીકી મહત્વ ખૂબ જ વધારે છે. ચીન તેમનું 70-90% ઉત્પાદન નિયંત્રિત કરે છે, તેથી અમેરિકા પોતાની નિર્ભરતા ઘટાડવા માગે છે.
- નવા દરિયાઈ વ્યાપારી માર્ગો: ગ્લોબલ વોર્મિંગને કારણે આર્કટિકનો બરફ પીગળી રહ્યો છે, જેનાથી નવા શિપિંગ રૂટ્સ ખુલી રહ્યા છે. ગ્રીનલેન્ડનું નિયંત્રણ અમેરિકાને આ રૂટ્સ પર પ્રભુત્વ અને આર્કટિક ક્ષેત્રમાં રશિયા-ચીનની પ્રગતિ રોકવામાં મદદ કરશે.
- અમેરિકી સુરક્ષા નીતિ: અમેરિકા ગ્રીનલેન્ડને પોતાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાની “ફ્રન્ટ લાઇન” માને છે. ત્યાં પ્રભાવ વધારીને તે ભવિષ્યના સંભવિત જોખમોને પહેલાથી જ રોકવા માગે છે.
